Ngày xưa chế độ gia đình cứ trói buộc sự khai trí của bạn gái một phần nào, nên ở nhiều lĩnh vực trí thức họ vắng bóng. Có kẻ lại yêu cuồng nhiệt và sâu sắc nữa. Cũng đừng quên vạch cho họ thấy trọng trách cứu quốc của họ khi sơn hà nguy biến.
Mà lại bị những mặc cảm trên ngăn trở, thành ra họ nhút nhát. Họ đặt mình vào một hoàn cảnh bế tắc: Tôi xin lược trích một đoạn.
Bảo xong, họ ngồi xuống thụ giáo tiếp. Cũng có thứ tâm giao khác căn cứ vào sự lạm dụng lòng tốt của nhau, đeo mặt nạ tình yêu mà đục gân nhau để sống. Nhưng cái gì đòi suy nghĩ quá họ không thích.
Hình như các bạn trai ấy mất ý thức về tội lỗi. Nhưng sao tôi vẫn hồ nghi kẻ có cốt tủy kỳ dị khó sửa quá. Đấy! Thưa bạn! Nhờ vài nét đại cương về sinh lý và tâm lý của bạn trai tôi muốn bạn nhận thức tạo vật nầy là kỳ biệt.
Nếu ấu thời của bạn trai là một sáng xuân hoa cười thì thanh thời của họ có những phút mà tâm hồn họ là nghĩa địa chiều thu. Mà tại cái tật cà riềng cà tỏi, cái tật cà rị cà mọ nói lên một thứ lương tâm vừa bạc nhược vừa hẹp hòi vừa hủ lậu. Đó, chính lực lượng đáng khiếp ấy khủng bố tuổi xuân của bạn.
Lý tưởng của bạn trai là lúc phải đ ào luyện thân thể cường tráng, rèn đúc ý chí gang thép. Thưa bạn, tất cả những vấn đề nầy nếu không giải quyết theo bạn, do bạn thì có lẽ hơi tệ đó chớ hỏng thì không đâu. Dĩ nhiên khi manh vuốt ái tình tàn ác cấu xé cõi lòng họ thì chẳng những họ viết những nhựt ký, họ làm thơ mà nhất là họ còn viết những bức thư ngọt vì âu yếm cũng có, chua vì nghi kỵ, đắng vì bội bạc cũng có.
từ trước tôi lầm những nữ sinh ngồi trong lớp như Phật đúc, không biết gì. Diện mạo coi tự nhiên. Còn đòi tuổi nào để gieo mầm lý tưởng.
Nhưng hiếu động bạn trai không vì đó mà có đời sống bên trong trống rỗng. Nghiên cứu cốt tủy của ái tình bạn trai như trên ta nhận xét về mặt tình cảm, bạn trai tự nhiên, ít có lòng chung thủy. Đó là gốc rễ bụng ghen của bạn trai.
Vào những chiều thu cô độc họ lấy ra đọc như người đọc kinh nhựt tụng. Kiến đi miệng bác, sau cùng họ chạm phải nguy hại nầy là ai cũng không tin lòng trung hậu của họ, nghi ngờ họ. Họ đôi khi vì lý do cần thiết, tỏ ra dịu ngọt với ai đó một lúc.
Song cuộc sinh hoạt của họ lúc bấy giờ là cuộc sinh hoạt được chi phối bởi bản năng nhiều hơn là tâm hồn. Họ là nam nhưng lấy làm khoái có hình dáng, tâmtính đàn bà. Vô phước thay bạn gái nào trao thân đổi phận cho họ, đời hôn nhân sẽ là đời lên mốc.