Cũng chẳng cần sách. Không thể nào mang nợ! Bạn chỉ có thể tiêu phí thời gian đã qua; không thể tiêu phí được ngày mai, Trời giữ giùm ngày mai cho bạn; không thể tiêu phí được giờ sau, Trời giữ giùm giờ sau cho bạn. Không có gì giản tiện hơn.
Không có một vị thần linh nào bảo: "Người này hoặc là điên, hoặc có óc nô lệ. - Vâng, bất kỳ cái gì cũng giản dị như vậy. Nếu không sẵn sàng chịu những thất vọng, nếu không mãn nguyện khi thấy gắng sức nhiều mà kết quả ít thì, thì thôi đi, đừng khởi sự nữa.
Bọn trộm cướp suốt đời buồn khổ vì nguyên tắc của chúng trái với hành vi cướp bóc. Bỏ qua lời tôi là bỏ qua lời khuyên quý báu nhất đấy. Năm sau, giờ sau, ngày sau luôn sẵn sàng đợi ta.
Nguy hiểm thứ nhất, ghê gớm lắm, là thành một người trong bọn khả ố nhất, khó chịu nhất: bọn thông thái rởm. Mặc dầu vậy, bạn vẫn tán thưởng bản đó. Mỗi ngày từ 6 giờ chiều đến 10 giờ sáng - tức 16 giờ - thầy phải tìm cách luyện thân thể và trí óc, tâm hồn.
Tôi không bảo bạn ngày nào trong đời, bạn cũng phải tận dụng trí não trong ba giờ đó đâu. Tôi nhận rằng câu ấy khó nói vô cùng vì quần vợt quan trọng hơn cái linh hồn bất diệt nhiều lắm. Xin bạn làm ơn cho tôi biết quý danh cùng địa chỉ và dạy cho tôi cách bạn đã làm cách nào được vậy.
Vậy mà người ta cứ bảo thời giờ là tiền bạc chứ. Hễ chưa gắng lắm cái gì để thoả mãn ý muốn đó thì lòng ta chưa yên. Cuốn "Lịch sử suy vong của đế chế La Mã" (tác giả Edward Gibson thế kỷ 18) không so sánh được với cuốn "Thiên đường đã mất" nhưng cũng là một cuốn tuyệt hay, và cuốn "Những quy tắc thứ nhất" của Herbert Spencer không thuộc loại thơ mà cũng là một sản phẩm cao cả của nhân loại.
Có sao đâu? Tôi biết rằng bạn thưởng thức được âm nhạc, vì vậy các dàn nhạc mới lựa toàn những bản hay, bỏ hết những bản dở. Làm như vậy bạn sẽ có được một khoảng thời gian dài ít nhất là 3 giờ. Và càng ít suy nghĩ bao nhiêu thì càng ít có lý trí bấy nhiêu.
Nhưng riêng về phần tôi thì không khi nào bạn bắt gặp tôi du lịch mà không mang theo Marc Aurele. Một nguy hiểm nữa, là bị buộc chặt vào chương trình như một tên nô-lệ bị buộc chặt vào cỗ xe. Nhưng những điều tôi nói về âm nhạc có thể áp dụng vào những nghệ thuật khác.
Y là một thành điên huênh hoang phát ghét, tìm được cái gì là xúc động đến nỗi bất mãn vì thấy sao cả thế giới không xúc động như mình. Và có thể thoả mãn lòng khao khát hiểu biết của ta mà không cần đến văn chương. Trước khi ngừng bút, tôi không thể không kể qua những nguy hiểm đang rình rập bạn.
Các triết gia đã giảng-nghĩa không gian mà không giảng nghĩa thời gian. Nhưng mới đầu nên gắng sức in ít như vậy thôi. Chắc là bạn muốn tin rằng hạnh phúc không sao đạt được.